Nhiều người thắc mắc quạt trần quay theo chiều nào là đúng, tại sao đôi khi quạt trần quay ngược hoặc quay sai chiều làm gió yếu? Trên thực tế, quạt trần quay đúng là khi quay ngược chiều kim đồng hồ. Hiện nay có nhiều loại quạt trần có thể quay theo hai chiều tùy mục đích sử dụng, nhưng cũng có thể quạt quay sai do lỗi kỹ thuật. Trong bài viết dưới đây, SUNHOUSE sẽ giúp bạn hiểu rõ 2 nguyên nhân chính khiến quạt trần quay ngược, khi nào quạt quay ngược là đúng, khi nào là lỗi và cách đảo chiều quay quạt trần.
Bảng tổng kết các trường hợp quạt quay:
|
Vấn đề |
Chiều quay |
Nguyên nhân / Mục đích |
|
Quạt hoạt động bình thường (mùa hè) |
Ngược chiều kim đồng hồ (↺) |
Làm mát, đẩy gió xuống. |
|
Quạt quay sai do lỗi kỹ thuật (khi không bật chế độ đảo gió) |
Cùng chiều kim đồng hồ (↻) |
Đấu dây sai, tụ yếu, bật nhầm công tắc. |
|
Quạt đảo chiều chủ động (mùa đông) |
Cùng chiều kim đồng hồ (↻) |
Đẩy khí ấm xuống, tiết kiệm điện. |
Quạt trần quay đúng chiều để làm mát là khi nhìn từ dưới lên, quạt trần quay ngược chiều kim đồng hồ (↺) khi nhìn từ dưới lên. Đây là chế độ hoạt động chuẩn cho mùa hè, giúp tạo luồng gió mát tự nhiên và lưu thông không khí hiệu quả.
Vậy tại sao quạt trần quay ngược chiều kim đồng hồ lại mát? Nguyên nhân là do cánh quạt được thiết kế theo dạng vát, khi quay ngược chiều kim đồng hồ sẽ đẩy luồng gió mạnh từ trên xuống dưới. Nhờ đó, không khí trong phòng được phân tán đều, mang lại cảm giác thoáng mát và dễ chịu hơn. Nguyên lý khí động học này áp dụng cho mọi thiết kế, do đó dù bạn có so sánh quạt 3 cánh và 5 cánh thì chiều quay làm mát chuẩn cho mùa hè vẫn bắt buộc là ngược chiều kim đồng hồ.

Chiều quay đúng của quạt trần là ngược chiều kim đồng hồ khi nhìn từ dưới lên.
Quạt trần quay ngược có thể là hiện tượng bình thường ở các dòng quạt có chế độ đảo chiều, nhưng cũng có thể xuất phát từ sự cố kỹ thuật. Có hai trường hợp như sau:
Một số dòng quạt trần hiện đại có tích hợp tính năng gió đảo chiều. Vậy quạt trần quay ngược có tác dụng gì? Khi bật tính năng này thì quạt sẽ quay ngược, tức là quay cùng chiều kim đồng hồ. Chức năng này thường sử dụng vào mùa đông, quạt sẽ đẩy lớp khí ấm tích tụ trên trần xuống, giúp phòng ấm đều hơn. Nếu bạn đang tìm kiếm quạt trần loại nào tốt để sử dụng linh hoạt quanh năm, hãy ưu tiên các mẫu có tích hợp tính năng đảo chiều thông minh này.

Các mẫu quạt trần hiện đại có trang bị tính năng gió đảo chiều chủ động.
Trong trường hợp quạt không được thiết kế có chế độ đảo chiều nhưng vẫn quay theo chiều kim đồng hồ, rất có thể nguyên nhân đến từ lỗi kỹ thuật trong quá trình lắp đặt, linh kiện hoặc vận hành. Dưới đây là các lỗi phổ biến cần kiểm tra.
Việc đấu nhầm dây cấp nguồn cho tụ khởi động hoặc motor có thể làm dòng điện bị đảo chiều, dẫn đến hiện tượng quạt quay ngược. Lỗi này thường xảy ra khi thợ lắp đặt không tuân theo sơ đồ kỹ thuật của nhà sản xuất.
Tụ điện có nhiệm vụ tạo pha khởi động cho motor. Khi tụ bị suy giảm trị số µF hoặc hư hỏng, quạt có thể khởi động sai hướng hoặc quay không ổn định. Đây là lỗi khá phổ biến sau một thời gian sử dụng.
Một số mẫu quạt trần có nút Reverse trên thân quạt hoặc điều khiển từ xa. Nếu người dùng vô tình bật chế độ này, quạt sẽ quay ngược dù không có nhu cầu sử dụng vào mùa đông.
Nguồn điện chập chờn, điện áp dao động mạnh có thể khiến motor khởi động lệch pha, từ đó làm quạt quay ngược tạm thời hoặc hoạt động không đúng hướng thiết kế.
Đối với quạt trần sử dụng bo mạch điện tử, các linh kiện như IC điều khiển, rơ-le đảo chiều nếu bị lỗi có thể khiến quạt tự động thay đổi chiều quay. Trường hợp này thường cần kỹ thuật viên kiểm tra và sửa chữa chuyên sâu.
Một số trường hợp quạt trần quay ngược có thể do lỗi kỹ thuật.
Nếu bạn đang muốn biết cách đảo chiều quay quạt trần, hãy làm theo hướng dẫn dưới đây tùy loại quạt.
Các dòng quạt trần BLDC hiện đại thường có nút riêng trên remote, ký hiệu “R” (Reverse) hoặc biểu tượng mũi tên quay tròn để đảo chiều. Vì vậy, khi cân nhắc nên chọn quạt trần mấy cánh để tối ưu tiện ích, người dùng thường nghiêng về các dòng quạt 5 cánh thế hệ mới nhờ khả năng điều khiển từ xa vượt trội so với quạt 3 cánh hộp số truyền thống.
Các bước thực hiện như sau:

Sử dụng điều khiển để đảo chiều quay quạt trần tiện lợi.
Một số mẫu quạt AC truyền thống có công tắc trượt nhỏ trên bầu quạt để đảo chiều, giúp quạt hoạt động ổn định và bảo vệ motor. Các bước thực hiện như sau:
Lưu ý: Chỉ thao tác khi quạt đã dừng hoàn toàn, tránh làm hỏng motor.

Một số mẫu quạt trần AC có nút điều chỉnh chiều quay ở trên thân quạt.
Nếu bạn muốn một chiếc quạt hỗ trợ đảo chiều quay chuẩn kỹ thuật, vận hành êm, tiết kiệm điện, dòng quạt trần SUNHOUSE APEX là lựa chọn đáng cân nhắc.

Động cơ BLDC cho phép tích hợp nhiều tính năng hiện đại, trong đó có chế độ gió đảo chiều.
SUNHOUSE APEX là thế hệ quạt trần mới với động cơ BLDC siêu êm, cánh nhựa ABS khí động học cân bằng, cho phép vận hành ổn định cả ngày mà không phát ra tiếng ù. Dưới đây là một số mẫu tiêu biểu có trang bị tính năng gió đảo chiều 4 mùa, mang lại không gian sống thoải mái cho gia đình:

Quạt trần SUNHOUSE APEX trang bị tính năng gió đảo chiều 4 mùa tiện lợi.
Quạt trần quay ngược không phải lúc nào cũng là dấu hiệu hỏng hóc, đôi khi đó là chức năng đảo chiều thông minh, giúp luân chuyển không khí khắp phòng, mang đến cảm giác mát dịu vào mùa hè và ấm áp vào mùa đông. Người dùng nên cân nhắc lựa chọn sản phẩm chất lượng để đảm bảo vận hành bền bỉ, tiết kiệm và tiện nghi cho không gian sống.